راز تولید یک قطعه استراتژیک در دل تحریم‌های آمریکا

به گزارش پایگاه خبری چراغ در سال‌های اخیر، رقابت جهانی بر سر هوش مصنوعی به مرحله‌ای رسیده که چین و شرکت‌های بزرگ فناوری‌اش، به‌ویژه بایدو و سنس‌تایم، نه صرفاً بازیگر، بلکه تبدیل به روایت‌گران اصلی این عرصه شده‌اند.آن‌ها همزمان در حال ساخت آینده و پاسخ دادن به محدودیت‌هایی هستند که نه تنها نتیجه رقابت فنی غرب است، بلکه واکنشی از سوی دولت مرکزی چین به چالش کنترل روایت محسوب می‌شود.این شرکت‌ها با وجود فشارها، در حال پیشبرد یک انقلاب بومی هستند و تلاش می‌کنند دایره فشارها را اطراف خود کوچک‌تر سازند.

ایجاد اتحاد برای خودکفایی در زیرساخت فناوری

در نمایشگاه سال ۲۰۲۵ در کنفرانس جهانی هوش مصنوعی (WAIC) در شانگهای، یک اتحاد صنعتی جدید رونمایی شد که نام آن ائتلاف نوآوری اکوسیستم مدل و تراشه بود.این اتحاد ترکیبی از شرکت‌های تولید تراشه چینی مانند هوآوی، بیرن و مور تردز و توسعه‌دهندگان مدل‌های زبان بزرگ همچون سنس‌تایم و استپ‌فان را در بر می‌گرفت.این همبستگی رسماً با شعار «اتصال زنجیره فناوری از تراشه تا مدل تا زیرساخت» معرفی گردید، با هدف کاهش وابستگی به تأمین‌کنندگان خارجی، به‌ویژه آن‌هایی که تحت کنترل صادرات آمریکا هستند، و تسهیل مسیر خودکفایی فناوری.

هدف اتحاد: کاهش وابستگی و خودسازی تکنولوژیک

هدف اصلی این ائتلاف، تسهیل مسیر به سوی خودکفایی فناوری و کاهش وابستگی به تأمین‌کنندگان خارجی، به ویژه شرکت‌هایی بود که تحت کنترل صادرات ایالات متحده قرار دارند.ژائو لیدونگ، مدیرعامل شرکت انفلیم (یکی از اعضای اتحاد)، بیان کرد: «این یک اکوسیستم نوآورانه است که زنجیره کامل فناوری را از تراشه تا مدل تا زیرساخت به یکدیگر متصل می‌کند.»چنین ابتکاری در خود حامل یک روایت قدرتمند است: چین نه قربانی تحریم‌ها، بلکه طراح راه حل خود برای عبور از آن‌هاست.

مقابله با محدودیت‌های تجاری آمریکا

از اکتبر ۲۰۱۹ به بعد، ایالات متحده با قرار دادن شرکت‌هایی نظیر سنس‌تایم، مگوی و آی‌فلای‌تک در فهرست نهادها، مسیری جدید برای فشار بر شرکت‌های هوش مصنوعی چینی آغاز کرد.دلیل رسمی دیپلماتیک در آن زمان، نقش این شرکت‌ها در تسهیل نقض حقوق بشر عنوان شده بود. در مقابل، شرکت‌ها موضعی منفعل نداشتند؛ به عنوان مثال، سنس‌تایم فوراً بیانیه‌ای صادر کرد و اعلام نمود: «ما قویاً با این تعیین و اتهامات مرتبط با آن مخالفیم.»

راه‌های دور زدن تحریم‌ها و مقابله تاکتیکی

برای دور زدن محدودیت‌ها، شواهد متعددی وجود دارد که شامل استفاده از خدمات ابری برای اجاره دسترسی به تراشه‌های انویدیا اِی ۱۰۰ و همچنین خرید تجهیزات از طریق واسطه‌ها می‌شود. در گزارشی از فایننشال تایمز آمده است که شرکت‌های چینی مانند آی‌فلای‌تک و سنس‌تایم از طریق ابرهای خصوصی یا واسطه‌های بین‌المللی به تراشه‌های ممنوعه دسترسی پیدا کرده‌اند.تحلیلگران این تاکتیک‌ها را نه صرفاً زیست‌بوم تجاوز به قوانین، بلکه بخشی از استراتژی بلندمدت «خودسازی مقاومت در برابر تحریم» می‌دانند.

بهینه‌سازی الگوریتمی در مواجهه با کمبود سخت‌افزار

دانشمندان آمریکا مقاله‌ای منتشر کرده‌اند با عنوان «سرکوب تراشه» که در آن ذکر شده است: «شرکت‌های برتر چینی نه‌تنها از تراشه‌های ممنوع استفاده می‌کنند، بلکه با به‌کارگیری الگوریتم‌های بهینه‌سازی، بار سخت‌افزاری را کاهش داده‌اند، و این روند، محاصره تکنولوژیک آمریکا را کارآمدتر می‌کند.»در مقابل، آمریکا نیز در دسامبر ۲۰۲۴، کنترل‌های صادرات را گسترش داد و مواردی چون حافظه پرسرعت (اچ بی ام)، تجهیزات ساخت نیمه‌هادی‌ها و قواعد محصول مستقیم خارجی را شامل شد.نتیجه این فشارها، مجبور شدن چین به «کم‌توانش‌سازی محاسباتی»، استفاده از ذخیره‌سازی و به‌کارگیری بهینه‌سازی الگوریتمی است.

تقویت صنعت داخلی و اکوسیستم هوش مصنوعی چین

گزارشی از مؤسسه مِریکس می‌گوید: «کمبود تراشه‌های پیشرفته در چین ناشی از کنترل صادرات ایالات متحده است؛ شرکت‌ها ناگزیر به استفاده از تراشه‌های چینی، ذخایر یا تراشه‌های قاچاق متوسل شده‌اند.»همچنین مؤسسه رَند در تحلیلی نوشت: «شرکت‌های هوش مصنوعی مانند بایدو و بایت‌دنس شکایت دارند که دسترسی به محاسبات محدود شده است؛ دولت مرکزی چین برای مقابله، صنعت تراشه و اکوسیستم داخلی هوش مصنوعی را تقویت می‌کند.»این اقدامات نشان می‌دهد شرکت‌های چینی در مقابل فشار خارجی، درون‌زای یک روایت تازه برای خود ساخته‌اند که تحریم‌ها را به فرصتی برای خودکفایی و تسلط محلی تبدیل خواهد کرد.